4 Μάιος, 2016

Τρία déjà vu

Κωνσταντίνος Γκράβας

Έξι χρόνια μετά το Καστελόριζο και η χώρα βρίσκεται ακόμη στη δίνη της πολιτικής και οικονομικής αβεβαιότητας. Η μία διαδέχεται την άλλη με τη μαθηματική ακρίβεια που από την ελληνική μυθολογία ακόμη, η Ημέρα διαδεχόταν τη Νύχτα.

Η ολοκλήρωση της αξιολόγησης εκκρεμεί από τον Ιούνιο του 2014 μέχρι και σήμερα, δύο χρόνια μετά. Τότε ως πέμπτη αξιολόγηση του δευτέρου προγράμματος οικονομικής προσαρμογής (Μνημονίου) και τώρα ως πρώτη αξιολόγηση του τρίτου Μνημονίου: της συμφωνίας δηλαδή που υπέγραψε η κυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ-ΑΝΕΛ και ψήφισε με ευρύτατη πλειοψηφία η προηγούμενη Βουλή προτού διαλυθεί με την προκήρυξη των εκλογών του περασμένου Σεπτεμβρίου.

Παρακολουθώντας την εξέλιξη των γεγονότων στη μεγάλη εικόνα της "εξαετίας των μνημονίων" είναι δύσκολο να μην αισθανθούμε ότι ξαναβλέπουμε (déjà vu) τις ίδιες σκηνές προηγούμενων έργων: ποιες άραγε... του Νοεμβρίου του 2011, του φθινοπώρου του 2014 ή του Ιουλίου του 2015; Ο ιστορικός του μέλλοντος θα κρίνει με μεγαλύτερη ευκολία, αντικειμενικότητα και νηφαλιότητα, ενόσω εκείνος του παρόντος θα αιωρείται μέσα στο πλέγμα των τριών déjà vu:

Νοέμβριος 2011

Το φαινόμενο των "αγανακτισμένων" στις πλατείες και η ρήξη με τους δανειστές το καλοκαίρι προτού βρεθεί τελικά τον Οκτώβριο η χρυσή τομή για το κούρεμα των ελληνικών ομολόγων που κατείχε ο ιδιωτικός τομέας, προηγήθηκαν της περίφημης ιστορίας των Καννών και όσων διαδραματίστηκαν πίσω από τις κλειστές πόρτες στη συνάντηση εκείνη των ηγετών στη Νότια Γαλλία στον απόηχο της πρότασης Παπανδρέου για δημοψήφισμα. Η παραίτηση της κυβέρνησης Παπανδρέου οδήγησε στο σχηματισμό κυβέρνησης "ειδικού σκοπού" με συγκεκριμένη ημερομηνία λήξεως υπό τον Λ. Παπαδήμο χωρίς να διαλυθεί η Βουλή. (Για την ιστορία των Καννών μπορείτε να διαβάσετε την αντίστοιχη ενότητα του επισυναπτόμενου άρθρου εδώ: Περί της ιστορίας των Καννών)

Φθινόπωρο 2014

Το αρνητικό αποτέλεσμα των ευρωεκλογών για τη συγκυβέρνηση ΝΔ-ΠΑΣΟΚ, ο ανασχηματισμός και η συνακόλουθη μεταρρυθμιστική κόπωση στην υλοποίηση των προαπαιτουμένων ώστε να ολοκληρωθεί η τελευταία αξιολόγηση του δευτέρου μνημονίου, προηγήθηκαν της απέλπιδας προσπάθειας Σαμαρά να εξασφαλίσει από το Βερολίνο μια μαλακότερη στάση του γερμανικού υπουργείου οικονομικών έναντι των σκληρών απαιτήσεων του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου για την κάλυψη του δημοσιονομικού κενού. Η τρόικα ζήτησε τελικά την εφαρμογή όλων των συμφωνηθέντων χωρίς καμία απολύτως ευελιξία, η εκκρεμούσα αξιολόγηση δεν έκλεισε ποτέ και η επίσπευση των διαδικασιών εκλογής Προέδρου της Δημοκρατίας μέσα στο Δεκέμβριο οδήγησε σε διάλυση της Βουλής και εκλογές. (Για την προεδρική εκλογή μπορείτε να διαβάσετε εδώ: Η 3η ψηφοφορία για την εκλογή Προέδρου της Δημοκρατίας)

Ιούλιος 2015

Η λανθασμένη θεώρηση της διαπραγμάτευσης σαν "chicken game" ενός σταδίου (μια και έξω) αντί της αποτελεσματικότερης στρατηγικής ως επαναλαμβανόμενου παιγνίου συνεργασίας και όχι ασύμμετρου συγκρουσιακού παιγνίου, με αποκορύφωμα το δημοψήφισμα-φιάσκο των εννέα ημερών που οδήγησε στο κλείσιμο των τραπεζών και στην επιβολή κεφαλαιακών ελέγχων, κατέληξε στη δραματική συνθηκολόγηση του τρίτου μνημονίου. Είχαν προηγηθεί τόσο το "σκούπισμα" των ταμειακών διαθεσίμων των φορέων της γενικής κυβέρνησης προκειμένου να καλυφθούν οι χρηματοδοτικές ανάγκες του Δημοσίου, όσο και η αύξηση των ληξιπρόθεσμων υποχρεώσεων του τελευταίου προς τον ιδιωτικό τομέα. (Για τον φαύλο κύκλο της περυσινής διαπραγμάτευσης μπορείτε να διαβάσετε εδώ: "Καίγοντας" τη γέφυρα Βαρουφάκη)

Αντί επιλόγου η παραπομπή στο "Έσχατο Συγκλητικό Δόγμα" από το Αρχαίο Ρωμαϊκό Δίκαιο: "Ας προσέξουν οι Ύπατοι να μη σπάσει η κεφαλή της Δημοκρατίας".

Πηγή: capital.gr

διαβάστε επίσης