1 Φεβρουαρίου, 2018

Σε ελεύθερη πτώση οι σχέσεις ΗΠΑ-Τουρκίας

Οντίν Λιναρδάτου

Η Τουρκία του Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν διεξάγει έναν επικίνδυνο πόλεμο σε πολλά μέτωπα. Εξαιτίας αυτού του πολέμου οι σχέσεις της Άγκυρας με την Ουάσινγκτον βρίσκονται σε ελεύθερη πτώση.

Η Τουρκία έχει εξαπολύσει μία από τις πιο σκληρές στρατιωτικές επιθέσεις της εναντίον των Κούρδων της Συρίας.

Οι τουρκικές δυνάμεις βομβαρδίζουν ανηλεώς τις κουρδικές περιοχές στο Αφρίν που βρίσκεται βορειοδυτικά της πόλης Αλέπο.

Σύμφωνα με τη Ουάσινγκτον Πόστ έχουν καταστραφεί ολόκληρα χωριά και ανάμεσα στα θύματα είναι και χιλιάδες άμαχοι, γυναίκες και παιδιά. Η καταστροφή θυμίζει αυτή που είχαν προκαλέσει οι τζιχαντιστές στην Παλμύρα.

«Βήμα βήμα, θα καθαρίσουμε τα σύνορα μας» δήλωσε ο τούρκος πρόεδρος Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν. Στις Ηνωμένες Πολιτείες οι δηλώσεις αυτές έγιναν δεκτές με δυσφορία και αμέσως μετά ο αμερικανός υπουργός εξωτερικών Ρεξ Τίλερσον ανακοίνωσε πως είναι σχεδόν έτοιμοι να στείλουν στρατό στη Συρία για να στηρίξουν τη δημιουργία μίας κουρδικής συνοριακής δύναμης στα βορειοανατολικά σύνορα.

Τούρκοι αξιωματούχοι χαρακτήρισαν αμέσως αυτή τη δύναμη «τρομοκρατική οργάνωση».

Οι κυβερνήσεις και του Ομπάμα και του Τράμπ έχουν στηριχθεί σε μεγάλο βαθμό στις δυνάμεις των Κούρδων της Συρίας στον πόλεμο εναντίον του Ισλαμικού Κράτους αγνοώντας τις τουρκικές διαμαρτυρίες.

Σε αυτή τη φάση βέβαια η Ουάσινγκτον δηλώνει πως δεν στηρίζει τους Κούρδους του Αφριν, σίγουρα όμως βοηθά τους Κούρδους που δραστηριοποιούνται πιο πολύ στα ανατολικά .

Εκεί βοηθούν, εξοπλίζουν και εκπαιδεύουν μονάδες Κούρδων της Συρίας που ανήκουν στις Συριακές Δημοκρατικές Δυνάμεις (SDF). Συχνά μάλιστα οι αμερικανικές ειδικές δυνάμεις πολεμούν στο πλευρό των Κούρδων.

Αυτό που προκαλεί μεγάλη ανησυχία στην Ουάσινγκτον είναι το τι θα γίνει αν οι Τούρκοι κάνουν πράξη τις απειλές τους και επεκτείνουν τις στρατιωτικές επιχειρήσεις τους και στα ανατολικά.

Εκεί δηλαδή που στο έδαφος δρουν αμερικανοί στρατιώτες δίπλα δίπλα με τους Κούρδους.

Μία επίθεση στην στρατηγικής σημασίας συνοριακή πόλη Μανμπίτζ θα φέρει σε εξαιρετικά δύσκολη θέση τους Αμερικάνους που θα βρεθούν μπροστά στο δίλημμα αν θα στηρίξουν τους κούρδους συμμάχους τους ή το στρατό της Τουρκίας, που είναι σύμμαχη χώρα στο ΝΑΤΟ.

Η σχέση της Τουρκίας με τις ΗΠΑ βρίσκεται σε ελεύθερη πτώση από τη στιγμή που ο Μπαρακ Ομπάμα αρνήθηκε να εμπλακεί πιο ενεργά στον πόλεμο στη Συρία και να βοηθήσει στην απομάκρυνση του Μπασάρ Αλ Άσαντ από την εξουσία.

Η εκλογή του Ντόναλντ Τραμπ δημιούργησε κάποιες ελπίδες στην Άγκυρα ότι τα πράγματα θα άλλαζαν αλλά αυτό δεν συνέβη.

Η εθνικιστική στροφή του Ερντογάν στο κουρδικό είναι εντυπωσιακή. Τα πρώτα χρόνια ο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν προχώρησε σε ένα ιστορικής σημασίας άνοιγμα προς τους Κούρδους. Σήμερα εμφανίζεται ως αμείλικτος εχθρός των Κούρδων που ζητούν την αυτονομία τους. Χιλιάδες ακροδεξιοί Τούρκοι τάσσονται πλέον στο πλευρό του.

Παράλληλα δε με τις στρατιωτικές επιχειρήσεις που έχει εξαπολύσει εναντίον των Κούρδων στο συριακό έδαφος, προχωρά και σε συλλήψεις στο εσωτερικό της Τουρκίας πολιτών που πιστεύει ότι βοηθούν τους Κούρδους.

Χθες τούρκος εισαγγελέας ζήτησε να συλληφθούν 11 μέλη του τουρκικού ιατρικού συλλόγου, ανάμεσα τους είναι και ο πρόεδρος του συλλόγου, επειδή τόλμησαν να αποκηρύξουν τις επιχειρήσεις και ζήτησαν να επικρατήσει άμεσα ειρήνη στην περιοχή.

Αυτό που συμβαίνει αυτή τη στιγμή στην Τουρκία δεν έχει προηγούμενο.

Έχουν συλληφθεί δεκάδες χιλιάδες πολίτες ακόμα και με απλή υποψία ανάμειξης τους στο πραξικόπημα και χιλιάδες έχουν αναγκαστεί να παραδώσουν τα διαβατήρια τους. Σχεδόν το 50% των Τούρκων γράφει η Ουάσινγκτον Πόστ απεχθάνεται πια τον Ερντογάν και δεν θα τον αποδεχτεί ποτέ ως αρχηγό του τουρκικού κράτους.

Ο τούρκος πρόεδρος αδυνατεί να καταλάβει πόσο βαθύς είναι ο διχασμός στη χώρα του και πόσο επικίνδυνο είναι να ξεσπάσει ένας εμφύλιος πόλεμος στην Τουρκία.

Αναλυτές εκτιμούν ότι η Ουάσινγκτον είναι η μόνη που μπορεί να τον πείσει να σταματήσει τις υστερίες αλλά αυτό μπορεί να το κάνει μόνο αν σταματήσει να στηρίζει τόσο ανοιχτά τους Κούρδους της Συρίας και ταχθεί στο πλευρό της Τουρκίας βάζοντας τα δικά της γεωπολιτικά συμφέροντα πάνω από αυτά της Ρωσίας και του Ιραν.

Αυτό δεν είναι εύκολο να συμβεί. Οι Αμερικανοί έχουν θυμώσει πολύ με τον τούρκο πρόεδρο ενώ νιώθουν τρυφερότητα για τους Κούρδους.

Ακόμα και η κυβέρνηση Τραμπ δεν έμεινε ανεπηρέαστη από την έκκληση που έκανε μέσω των Νιου Γιορκ Τάιμς η Κούρδισσα διοικητής στο Αφρίν Νουτζίν Ντερίκ που κάλεσε τις δυνάμεις της Δύσης να πράξουν σύμφωνα με τις αρχές τους.

«Γιατί δεν καταδικάζετε» γράφει «μια ανήθικη επίθεση εναντίον των ανδρών και γυναικών που πολέμησαν στο πλευρό σας εναντίον του Ισλαμικού Κράτους; Τώρα μία άλλη σατανική δύναμη, η αντιδημοκρατική Τουρκία του Ερντογάν προσπαθεί να καταστρέψει τη δημοκρατία μας. Και αυτή τη φορά το κάνει στο όνομα σας».

* Η Οντίν Λιναρδάτου είναι υπεύθυνη Διεθνών Σχέσεων

Πηγή: Μεταρρύθμιση