24 Μάιος, 2018

Ψήφος στους Έλληνες της Διασποράς;

Αναστάσης Περράκης

Η ψήφος στους Έλληνες της διασποράς (ομογενείς, μετανάστες, νέο-μετανάστες, πείτε τους όπως θέλετε) ήρθε και πάλι στο προσκήνιο. Και για κάθε τι σωστό που ακούγεται, ακούμε και δέκα ανοησίες. Ας πάρουμε λοιπόν τα πράγματα από την αρχή.

Το Σύνταγμα, στο άρθρο 51, παράγραφος 3, ορίζει:

"Oι βουλευτές εκλέγονται με άμεση, καθολική και μυστική ψηφοφορία από τους πολίτες που έχουν εκλογικό δικαίωμα, όπως νόμος ορίζει. O νόμος δεν μπορεί να περιορίσει το εκλογικό δικαίωμα παρά μόνο αν δεν έχει συμπληρωθεί κατώτατο όριο ηλικίας ή για ανικανότητα δικαιοπραξίας ή ως συνέπεια αμετάκλητης ποινικής καταδίκης για ορισμένα εγκλήματα."

Εφόσον λοιπόν, κάποιος είναι ενήλικος Έλληνας πολίτης που διαμένει στο εξωτερικό, και δεν υπάρχει δικαστική απόφαση που να του αφαιρεί τα πολιτικά του δικαιώματα έχει δικαίωμα ψήφου.

Κανείς δεν έθεσε θέμα για το δικαίωμα ψήφου των Ελλήνων πολιτών.

Η συζήτηση είναι για το αν ο νόμος θα προβλέπει μεθοδολογία (π.χ. επιστολική ή ηλεκτρονική ψήφο) που να διευκολύνει την άσκηση του δικαιώματος της ψήφου σε Έλληνες πολίτες εκτός Ελλάδος.

Μια και είμαι Έλληνας του εξωτερικού, θα περιμένετε φυσικά ένα απόλυτο και σαφές "ναι" στο θέμα της διευκόλυνσης ψήφου από οποιοδήποτε σημείο του πλανήτη. Και όμως, δεν είναι τόσο απλό.

Ο λόγος είναι ότι ενώ πολλοί Έλληνες του Εξωτερικού έχουν την ενημέρωση, την πληροφόρηση, και τα σωστά κίνητρα (π.χ. θέλουν το καλύτερο ώστε να επιτρέψουν σύντομα και να εργασθούν στην πατρίδα τους) για να επιλέξουν κυβέρνηση για την Ελλάδα, πολλοί άλλοι Έλληνες του Εξωτερικού δεν έχουν ούτε την ενημέρωση, ούτε την πληροφόρηση, αλλά ούτε και απαραίτητα τα σωστά κίνητρα (π.χ. ίσως και να θέλουν μια κατεστραμμένη οικονομία για να κάνουν φθηνές διακοπές με δυνατό δολάριο, ή απλά θα θελήσουν να υποστηρίξουν παραεκκλησιαστικά κέντρα ή άλλα οικονομικά συμφέροντα που λυμαίνονται αρκετές κοινότητες της ομογένειας) για να επιλέξουν κυβέρνηση για την Ελλάδα.

Το έχω σκεφτεί αρκετά το θέμα, και αισθάνομαι υποχρεωμένος να καταθέσω την προσωπική μου άποψη.

Μακροπρόθεσμα οφείλουμε να επανεξετάσουμε το άρθρο 51 του Συντάγματος. Για παράδειγμα, μόνιμοι κάτοικοι του εξωτερικού εκτός της Ευρωπαϊκής Ένωσης για περισσότερα από π.χ. 10 χρόνια, θα μπορούσαν να διαγράφονται προσωρινά από τους εκλογικούς καταλόγους, μέχρι να γυρίσουν (εάν γυρίσουν) μόνιμα στην Ελλάδα.

Οφείλουμε όμως μέχρι τότε βρούμε μια ενδιάμεση λύση, σύμφωνη με το Σύνταγμα;

Πιστεύω πως ναι.

Η έμμεση αφαίρεση του δικαιώματος ψήφους από Έλληνες πολίτες, όχι μόνο είναι εμφανώς άδικη, αλλά είναι και έντονα ταξική. Εγώ π.χ. μπορώ εύκολα να πάρω άδεια και να δώσω 300 Ευρώ να ψηφίσω, ως ευκατάστατος μισθωτός στην Ολλανδία. Η Μαρία που δουλεύει στα Starbucks, ή η Βάσω που είναι φοιτήτρια, δεν έχει ούτε τα χρήματα, ούτε τον χρόνο, να βρεθούν για δύο μέρες στην Ελλάδα.

Η έμμεση αφαίρεση του δικαιώματος ψήφους από Έλληνες πολίτες πρέπει να σταματήσει.

Η λύση της ψήφου στις πρεσβείες και τα προξενεία, ακούγεται και είναι ίσως η πιο εύκολη και σωστή. Δεν είναι όμως απόλυτα δίκαιη, μια και πολύς κόσμος θέλει μεγάλο και ακριβό ταξίδι ακόμα και για να βρεθεί στο προξενείο.

Με ποια ψηφοδέλτια όμως; Η αποστολή ψηφοδελτίων όλων των εκλογικών περιφερειών, πρόσβαση σε όλους τους εκλογικού καταλόγους, είναι δύσκολη, και σχεδόν αδύνατο να γίνει άμεσα.

Η παλιά πρόταση του Ποταμιού λοιπόν για εκλογική περιφέρεια εξωτερικού, πιθανόν με βελτιώσεις και διαφοροποιήσεις, είναι η μόνη λογική διέξοδος.

Μια ίσως πιο"επαναστατική" πρόταση, περιελάμβανε πέντε βουλευτικές έδρες για όλους τους Έλληνες του Εξωτερικού, με υποψήφιους Έλληνες του Εξωτερικού που δηλώνουν ρητά ότι σε περίπτωση εκλογής τους θα μετοικήσουν στην Ελλάδα, και εκλέγονται από κοινό ψηφοδέλτιο όπου αναγράφεται η υποστήριξη των κομμάτων προς πρόσωπα (και ένα υποψήφιος μπορεί να στηρίζεται από όσα κόμματα πείσει για την επάρκεια του).

Ίσως αυτή να είναι μια λύση, για να προσελκύσουμε στο κοινοβούλιο Έλληνες της διασποράς με υψηλή ποιότητα, μικρές κομματικές εξαρτήσεις, και να δώσουμε ένα παράδειγμα της δυνατότητας υπερκομματικής συνεργασίας. Ίσως μια τέτοια λύση να μπορούσε να εφαρμοσθεί ακόμα και με κάποια μορφή ηλεκτρονικής ψηφοφορίας;

* Ο Αναστάσης Περράκης είναι μέλος της Επιτροπής Διαλόγου

Πηγή: anastassis.perrakis.blogspot