21 Ιανουάριος, 2019

Ποιοι είναι οι λόγοι που οδηγούν την ΕΕ, το ΝΑΤΟ και τη Διεθνή Κοινότητα να επιζητά τώρα μια λύση στη διένεξη Ελλάδας – πΓΔΜ;

Οντίν Λιναρδάτου

Ομιλία της Οντίν Λιναρδάτου στην εκδήλωση "Εδώ μιλούν οι τολμηροί - Μακεδονικό: η συζήτηση που δεν έγινε"

Η διατήρηση της ειρήνης και της σταθερότητας στα Βαλκάνια δεν ήταν ποτέ εύκολη υπόθεση. Όπως έλεγε και ο Ουίνστον Τσώρτσιλ τα Βαλκάνια έχουν γράψει περισσότερη ιστορία από όση μπορούν να αντέξουν.
Η οικονομική κρίση , η αύξηση των ανισοτήτων, το μεταναστευτικό , το Μπρέξιτ και η αυξανόμενη επιρροή της Ρωσίας στην ασταθή αυτή περιοχή ανάγκασαν την ΕΕ και το ΝΑΤΟ να βγουν από τη χειμερία νάρκη.

Η χρονική συγκυρία είναι πιεστική.
Η ΕΕ συζητά πρώτη φορά σοβαρά την ένταξη τους στην Ένωση γιατί κανείς δεν δικαιούται να αποτύχει. Γιατί αν και αυτή τη φορά το ΝΑΤΟ και η ΕΕ κλείσουν την πόρτα τότε θα πρέπει να είμαστε έτοιμοι για νέα αποσταθεροποίηση της περιοχής
Ο στόχος λοιπόν που έβαλε η ΕΕ ήταν μέχρι το 2025 να γίνουν όλες οι πρώην Γιουγκοσλαβικές Δημοκρατίες αλλά και η Αλβανία μέλη της ΕΕ.

Αυτό δεν μπορεί να συμβεί χωρίς την επίλυση των διμερών διαφορών. Και μια από τις πιο εμμονικές είναι αυτή της Ελλάδας με την πΓΔΜ γιατί πιο δύσκολη είναι αυτή της Σερβίας με το Κόσοβο που μετά από τις ασφυκτικές πιέσεις των Βρυξελλών και χάριν ευρωπαϊκής προοπτικής, ετοιμάζονται να μιμηθούν το παράδειγμα της Βοσνίας – Ερζεγοβίνης και να μετακινήσουν συναινετικά τα σύνορα τους.

Για πολλούς άλλωστε αυτή θα είναι η ηχηρή απάντηση που θα δώσει η Ένωση στην αποχώρηση της Βρετανίας από αυτή.
Η Κομισιόν άρχισε να πιέζει τους έξι να επιλύσουν τις διαφορές τους.
Τα Δυτικά Βαλκάνια ήταν το κύριο πέρασμα προς την Ευρώπη για χιλιάδες πρόσφυγες και μετανάστες στη μεγάλη προσφυγική κρίση του 2015 – 2016 και η Ρωσία επεκτείνει σε αυτές τις χώρες την επιρροή της. Αυτά φοβίζουν την Ευρώπη που προτιμά να έχει τα Δυτικά Βαλκάνια κάτω από τη δική της ομπρέλα.

Ένα μεγάλο ποσοστό των πολιτών των χωρών αυτών, ακόμα και οι Σέρβοι , έχει απογοητευθεί πια και δεν πιστεύουν πως θα γίνουν ποτέ μέλος της ΕΕ. Έτσι στρέφονται προς τη Ρωσία. Για να καταλάβουμε πόσο σημαντικό είναι αυτό για τις Βρυξέλλες να πω πως ακόμα και η Βουλγαρία αλλά και η Αυστρία έχουν βάλει τα Δυτικά Βαλκάνια στις προτεραιότητες τους. Με ανοιχτό το μέτωπο της Συρίας, την Τουρκία να καραδοκεί οι Βρυξέλλες, ΝΑΤΟ και ΕΕ, κατάλαβαν πως δεν μπορούν να καθυστερούν άλλο.

(Δεν βλέπουν όμως όλες οι χώρες της ΕΕ με καλό μάτι μία νέα διεύρυνση. Η Ισπανία, που αρνείται κατηγορηματικά για ιστορικούς λόγους να αναγνωρίσει το Κόσοβο γιατί φοβάται τις επιπτώσεις στην Καταλονία, δεν επιθυμεί τη διεύρυνση.)

Η συνεχιζόμενη ξένη οικονομική βοήθεια προς αυτές τις χώρες, η παρουσία νατοϊκών ειρηνευτικών δυνάμεων και η υπόσχεση ένταξης τους στους διεθνείς οργανισμούς είναι αυτά που έχουν συμβάλλει στο να επικρατήσει ειρήνη στην περιοχή για περισσότερο από μια δεκαετία.

Όπως έγραψε πρόσφατα και ο πρώην πρωθυπουργός της Σουηδίας Καρλ Μπίλντ στην Ουάσινγκτον Ποστ «οι Ρώσοι ξέρουν τι διακυβεύεται. Καλά θα κάνουμε να το καταλάβουμε και εμείς»

*Η Οντίν Λιναρδάτου είναι Υπεύθυνη Διεθνών Σχέσεων στο Ποτάμι