28 Μάρτιος, 2018

Περί νομιμοποίησης της ευθανασίας

Σώτη Τριανταφύλλου

Η ελληνική κυβέρνηση, αυτή η εκκωφαντική αποτυχία, μπορεί ακόμα και την τελευταία στιγμή να κάνει δυο-τρία πραγματάκια στην κατεύθυνση της ωρίμανσης της κοινωνίας μας. Εφόσον δεν δύναται, λόγω των οικονομικών συνθηκών και λόγω της ανικανότητάς της, να στήσει το ευρωπαϊκό κράτος που μας χρειάζεται, ας περάσει τουλάχιστον μερικούς νόμους που αντιτίθενται στις λαϊκές δεισιδαιμονίες και στην επιρροή της Εκκλησίας. Ένας από αυτούς τους νόμους αφορά το δικαίωμα της ευθανασίας και της υποβοηθούμενης αυτοκτονίας.

Η ευθανασία είναι νόμιμη στο Βέλγιο, στην Ολλανδία, στο Λουξεμβούργο, στην Ελβετία, στον Καναδά και στην Κολομβία. Η υποβοηθούμενη αυτοκτονία είναι νόμιμη στην Ελβετία, στη Γερμανία, στην Ιαπωνία, στη Νότια Κορέα, στην Ουρουγουάη και σε επτά αμερικανικές πολιτείες. Οι νόμοι –οι όροι, οι προϋποθέσεις, οι συνθήκες αυτών των δικαιωμάτων– διαφέρουν μεταξύ τους εφόσον διαφέρουν οι νοοτροπίες: στόχος του νόμου είναι, μεταξύ άλλων, να περιορίσει την κατάχρησή του. Σε πολλές χώρες, καθώς έχουν υπάρξει νομικά προηγούμενα, επικρατεί μια μορφή ανοχής που φαίνεται ότι θα οδηγήσει αργά ή γρήγορα στην αποδοχή και ίσως στην εξασφάλιση του καλού θανάτου.

Κανείς δεν θέλει να σκέφτεται φρικτές ασθένειες και φρικτά γηρατειά· ούτε να διαβάζει αρθρίδια περί εκδήμησης στον κόσμο των νεκρών. Όμως, αν δεν τα σκεφτούμε όλα αυτά κι αν δεν λάβουμε τα μέτρα που απαιτούνται, οι πιθανότητες να συμβούν αυξάνονται. Αρχικά είναι απαραίτητο να μάθει το κοινό τι σημαίνει ευθανασία και τι υποβοηθούμενη αυτοκτονία: ακόμα κι αν αλλάζουμε κανάλι όταν προβάλλεται το σχετικό τηλεοπτικό σποτ, η δημόσια συζήτηση θα έχει ανοίξει και σύντομα θα είναι δυνατό να σχεδιαστεί ο νόμος προσαρμοσμένος στις ελληνικές συνθήκες.

Ας πάρουμε ως παράδειγμα το Βέλγιο, όπου κάθε χρόνο πεθαίνουν με ευθανασία περίπου δύο χιλιάδες άνθρωποι. Η πρακτική εφαρμόζεται σε ασθενείς με ανίατες και επώδυνες ασθένειες: όταν λέμε «επώδυνες» εννοούμε ότι οι ασθενείς δεν μπορούν να ανακουφιστούν από τον πόνο με τα φάρμακα και τις μεθόδους που διαθέτουμε. Ο βελγικός νόμος προβλέπει τη συναίνεση του ασθενούς, άρα το τέλος της ζωής δεν είναι δυνατό σε ασθενείς που έχουν χάσει τις γνωστικές τους ικανότητες. Σ’ αυτή την περίπτωση, η ιατρική ενεργεί σύμφωνα με τη δεοντολογία και, σε πλείστες περιπτώσεις, δεν παρατείνει τη ζωή ασθενών με πλήρη έλλειψη εγκεφαλικών λειτουργιών: συχνά η διαδικασία ταυτίζεται με τη λεγόμενη «παθητική ευθανασία». Στις περισσότερες χώρες του κόσμου οι θεράποντες γιατροί έχουν το δικαίωμα να αποσυνδέσουν τον ασθενή από τις συσκευές μηχανικής υποστήριξης, ή να σταματήσουν τη χημειοθεραπεία, τις μεταγγίσεις αίματος, την αιμοκάθαρση και τα τοιαύτα.

Διαβάστε τη συνέχεια του άρθρου εδώ.

* Η Σώτη Τριανταφύλλου είναι μέλος της Επιτροπής Διαλόγου

Σχετικά