19 Μαρτίου, 2018

Η κατάργηση του πελατειακού κράτους δεν είναι μια μεταρρύθμιση μεταξύ άλλων

Παναγιώτης Καρκατσούλης

Ομιλία του Παναγιώτη Καρκατσούλη στο Ιδρυτικό Συνέδριο του Κινήματος Αλλαγής

Φίλες και φίλοι,
Είθισται στις λεγόμενες μεγάλες πολιτικές ομιλίες να απαριθμώνται μεταρρυθμίσεις και προτάσεις αλλαγών η μία δίπλα στην άλλη χωρίς ειρμό και με γενικές αναφορές σε κάποιες εντελώς φλου ιδεολογίες. Αμφιβάλλω κατά πόσον κι εκείνοι που τις εκφωνούν αυτές τις ομιλίες θυμούνται κάτι απ’ όσα αραδιάζουν και, σίγουρα, δεν έχουν ιδέα εάν όλα αυτά που περιλαμβάνονται στο shopping list τους μπορούν να υλοποιηθούν.

Το έλλειμμα στρατηγικού προσανατολισμού είναι εμφανές στα κόμματά μας και η αδήριτη εκλογοθηρία μετατρέπει τα catch all parties σε «όλα τα σφάζω όλα τα μαχαιρώνω» μαγαζιά. Αποτέλεσμα αυτής της αντίληψης και πρακτικής είναι η απαξίωση του πολιτικού λόγου και των φορέων του και η ραγδαία άνοδος εκείνων που ψεύδονται τερατωδώς- αυτό που μπήκε στην τρέχουσα ορολογία ως fake news. Αυτά τα νέα έχουν σε αντεστραμμένη (η διεστραμμένη) μορφή έναν- αλλά μόνο έναν-στρατηγικό στόχο.

Αυτά σκεφτόμουν ακούγοντας τις χθεσινές ομιλίες- και θέλω σήμερα να ακολουθήσω τον άλλο δρόμο. Μια γενική «πολιτική» ομιλία θα κάνω αλλά θα είναι εστιασμένη στην διοικητική μεταρρύθμιση ή, πιο σωστά, στην μεταρρύθμιση του συστήματος διακυβέρνησης. Γιατί η δημόσια διοίκηση δεν είναι μια μεταρρύθμιση μεταξύ των άλλων. Δεν είναι μια μεταρρύθμιση η οποία απαριθμείται ακολουθούμενη από ένα σημείο στίξης – το κόμμα: μεταρρύθμιση της παιδείας, της δημόσιας διοίκησης, της υγείας, κ.ο.κ. Η μεταρρύθμιση της δημόσιας διοίκησης είναι η μητέρα των μεταρρυθμίσεων, είναι η προϋπόθεση για να λειτουργήσουν αποτελεσματικά όλες οι δημόσιες πολιτικές.

Πάρτε για παράδειγμα την εξωτερική πολιτική ή την πολιτική άμυνας: Έχουμε 2 παιδιά δικά μας στις τουρκικές φυλακές κι ελπίζουμε ότι θα τους απαγγελθεί κατηγορία σύντομα (!). Ελπίζουμε επίσης ότι το ΝΑΤΟ ή ο Τραμπ ή ο Πούτιν ή ο Αγ. Παϊσιος θα κάνουν κάτι γι αυτούς. Εν τω μεταξύ διατάχθηκε μια ΕΔΕ! Για να δούμε τι δεν πήγε καλά! Το τι δεν πάει καλά καθόλου είναι ορατό δια γυμνού οφθαλμού- δεν υπάρχουν συλλογικά όργανα που να παράγουν πολιτική και το υπουργείο άμυνας μας λέει τα τελευταία νέα μέσα από τα δελτία τύπου του υπουργού και ούτω καθεξής! Το ίδιο για τη Novartis. Yπάρχει κανείς που να μπορεί να εγγυηθεί ότι σήμερα που έχουμε 95 ελεγκτικούς μηχανισμούς δεν θα αντιμετωπίσουμε αντίστοιχα φαινόμενα; Μπορούμε να αντιμετωπίσουμε όλα αυτά λέγοντας απλώς ανοησίες και συνθήματα και διατρανώνοντας μια πολιτική βούληση-πουκάμισο αδειανό;

Τα ερωτήματα που πρέπει να απαντήσει εκείνος που θέλει να ακουστεί πειστικός είναι: Θα καταργήσουμε τις 611 αρμοδιότητες του υπουργού μεταξύ των οποίων και εκείνες που του επιτρέπουν- με το νόμο- να χορηγεί άδειες και εγκρίσεις αυτός ο ίδιος; Θα αφήσουμε στα υπουργεία μόνο το 40% των αρμοδιοτήτων τους, αφού τις αποκαθάρουμε και τους δώσουμε το περιεχόμενο που τους λείπει ώστε να αποκτήσουμε- κι όχι μόνο να το εξαγγέλουμε-υπουργεία στρατηγεία; Θα μεταφέρουμε με τις ασφάλειες που απαιτούνται το ένα τρίτο των υποστηρικτικών λειτουργιών των υπουργείων στον ιδιωτικό τομέα ή θα ασχολούμαστε να απαντάμε στον κάθε προβοκάτορα Πολλάκη για τις καθαρίστριες;
Θα μπορούσα να συνεχίσω έτσι ασταμάτητα για να δείξω εν τέλει ότι η διοικητική μεταρρύθμιση είναι η μητέρα όλων των μεταρρυθμίσεων. Θα είναι το περιεχόμενο της επόμενης επιτροπείας η οποία θα είναι πολύχρονη και πιεστική.

Όπως αυτά τα χρόνια που πέρασαν, η συζήτηση περιορίσθηκε στη λιτότητα και τις οριζόντιες περικοπές, έτσι και τώρα πολύ φοβούμαι ότι η συζήτηση θα εγκλωβιστεί στην αξιολόγηση της κ. Γεροβασίλη και στις προσλήψεις του Σκουρλέτη.
Εμείς δουλέψαμε τις προηγούμενες εβδομάδες πάνω σ ένα σχέδιο που τολμώ να πω ότι το βρίσκω αρκετά τολμηρό. Εάν αναλάβουμε την ευθύνη της υλοποίησής του η Ελλάδα θα έχει αποκτήσει στο τέλος της προσπάθειας επιτέλους ένα άλλο κράτιος. Η μη πελατειακή Ελλάδα μπορεί να γίνει πραγματικότητα.