14 Απρίλιος, 2017

Η Γεωπολιτική του τυχαίου

Σώτη Τριανταφύλλου

Η προεδρία του Ντόναλντ Τραμπ φέρνει στην επιφάνεια δύο θεμελιώδη σφάλματα του αμερικανικού συστήματος: αμφότερα οφείλονται στο Σύνταγμα που χρονολογείται από το 1787 και που αντιστοιχεί στις συνθήκες του 18ου αιώνα. Ο καθαγιασμός, το απαραβίαστο του Συντάγματος έχει εξελιχθεί σε κίνδυνο για την αμερικανική δημοκρατία – δεν είναι ο μοναδικός κίνδυνος.

Το πρώτο σφάλμα είναι η εκλογική διαδικασία μέσω των εκλεκτόρων των πολιτειών (η οποία συχνά παραβιάζει τον κανόνα της πλειοψηφίας)· το δεύτερο είναι οι εξουσίες που το Σύνταγμα παραχωρεί στον πρόεδρο κάτω από «έκτακτες» συνθήκες. Υπάρχουν, φυσικά, πολλές αιτίες για την εκλογή του Ντόναλντ Τραμπ στην προεδρία οι οποίες υπερβαίνουν τη δυσλειτουργία του συστήματος – υπάρχουν επίσης πολλές επιπτώσεις: από τον εξευτελισμό του προεδρικού αξιώματος μέχρι τη γεωπολιτική του τυχαίου που καταλήγει σε ακροσφαλή διπλωματία και ασυνάρτητες αποφάσεις. Αυτές οι επιπτώσεις μάς δείχνουν, ή θα έπρεπε να μας δείχνουν, ότι το αμερικανικό Σύνταγμα πρέπει να αναθεωρηθεί σε πολλά σημεία του· μεταξύ άλλων, πρέπει να διευκολύνει τη διαδικασία μομφής του προέδρου (impeachment)· μια προσωρινή πολιτική αστάθεια είναι προτιμότερη από ολέθριες προεδρικές τετραετίες.

Τα λόγια και οι υποσχέσεις του Ντόναλντ Τραμπ δεν σημαίνουν τίποτα: δεν λέει ψέματα όπως οι περισσότεροι πολιτικοί· αλλάζει γνώμη ανάλογα με την ψυχική του διάθεση όπως οποιοσδήποτε τυχαίος πολίτης. Ως προς την εξωτερική πολιτική, είχε στην αρχή ένα μάλλον απομονωτικό και φιλορωσικό πρόγραμμα που σηματοδοτούσε μια στροφή. H στροφή φαινόταν απαραίτητη· συμφωνούμε όλοι, ακόμα κι αν ξεκινάμε από διαφορετικές αφετηρίες, ότι οι πόλεμοι φθοράς δεν οδηγούν πουθενά – προπάντων δεν οδηγούν στο επιθυμητό αποτέλεσμα. Πολλοί ψηφοφόροι έκαναν την καρδιά τους πέτρα, παραμέρισαν τη γελοιότητα του ανδρός και την αισθητική του χρυσού πόμολου: τον ψήφισαν προκειμένου οι ΗΠΑ να πάψουν τις αποτυχημένες και δαπανηρές επεμβάσεις στον κόσμο. Το 2013 και λίγο πριν από τις εκλογές του 2016, ο Τραμπ επέμενε ότι ενδεχόμενη επέμβαση στη Συρία θα σήμαινε Τρίτο Παγκόσμιο πόλεμο και κατηγορούσε τη Χίλαρι Κλίντον ότι σέρνει τις ΗΠΑ σε στρατιωτικά αδιέξοδα. Fair enough. Δεν πέρασε πολύς καιρός και ο Ντόναλντ Τραμπ είδε τα πράγματα αλλιώς.

Διαβάστε τη συνέχεια του κειμένου στην Athens Voice.

*Η Σώτη Τριανταφύλλου είναι μέλος της Επιτροπής Διαλόγου