8 Δεκεμβρίου, 2017

«Διπλωματικός βανδαλισμός» από τον Τραμπ

Οντίν Λιναρδάτου

Διπλωματικό βανδαλισμό χαρακτηρίζουν οι Φαϊνάνσιαλ Τάιμς την απόφαση τον Αμερικανού προέδρου Ντόναλντ Τραμπ να κάνει πράξη την προεκλογική του υπόσχεση και να αναγνωρίσει την Ιερουσαλήμ ως την πρωτεύουσα του Ισραήλ.
Είναι μια πολύ παράξενη απόφαση σύμφωνα με το διεθνή τύπο μια που δεν πρόκειται να είναι επωφελής για κανέναν, ούτε για τους Παλαιστίνιους, ούτε για τους Ισραηλινούς, ούτε για την ειρήνη αλλά ούτε και για τον ίδιο τον κ. Τραμπ.

Αυτή η απόφαση συσπείρωσε όλες τις δυνάμεις της παγκόσμιας κοινότητας εναντίον του Αμερικανού προέδρου. Απέναντι του τάχθηκαν ακόμα και οι πιο στενοί του σύμμαχοι στην ευρύτερη περιοχή της Μέσης Ανατολής, εξόργισε τους μουσουλμάνους και έριξε λάδι στη φωτιά των εξτρεμιστών που αφορμή ζητούν για να αιματοκυλίσουν δυτικές πρωτεύουσες.

Το ζήτημα είναι πως αυτή του η απόφαση δεν βοηθάει ούτε τα συμφέροντα του Ισραήλ όσο και αν αυτό πιστεύει μερίδα Ισραηλινών.

Η Ιερουσαλήμ βρίσκεται στο επίκεντρο των ειρηνευτικών διαπραγματεύσεων στη Μέση Ανατολή από το 1947, από την στιγμή δηλαδή που η Γενική Συνέλευση του ΟΗΕ υιοθέτησε την απόφαση με Αρ. 181 για τη διαίρεση της Παλαιστίνης σε ένα ισραηλινό και ένα αραβικό κράτος. Τότε η Ιερουσαλήμ, ιερός τόπος για Εβραίους, Μουσουλμάνους και Χριστιανούς ορίστηκε ως ξεχωριστή οντότητα που θα βρίσκεται υπό διεθνή εποπτεία. Στον πόλεμο του 1948 η Ιερουσαλήμ διαιρέθηκε, όπως το Βερολίνο στον ψυχρό πόλεμο, στους δυτικούς και ανατολικούς τομείς υπό τον έλεγχο του Ισραήλ και της Ιορδανίας αντιστοίχως. 19 χρόνια αργότερα, τον Ιούνιο του 1967, το Ισραήλ κατέλαβε την ανατολική πλευρά, επέκτεινε τα όρια της πόλης και την ένωσε – μια πράξη που ποτέ δεν αναγνωρίστηκε διεθνώς.

Ισραηλινοί και Παλαιστίνιοι διεκδικούν με επιμονή την Ιερουσαλήμ ως δική τους πρωτεύουσα. Στις ειρηνευτικές διαπραγματεύσεις το καθεστώς της Ιερουσαλήμ αποτελούσε πάντα το μεγάλο αγκάθι.

Το να αναγνωρίσουν λοιπόν οι ΗΠΑ την Ιερουσαλήμ ως πρωτεύουσα του Ισραήλ είναι παραβίαση των διεθνών συνθηκών και όπως γράφουν οι Φαϊνάνσιαλ Τάιμς είναι σαν η αμερικανική κυβέρνηση να σκίζει την ειρηνευτική συνθήκη του Οσλο . Αρχιτέκτονας αυτής της συνθήκης ήταν ο πρώην πρόεδρος των Ηνωμένων Πολιτειών Μπίλ Κλίντον που κατάφερε το 1993 μαζί με τον δολοφονημένο πρωθυπουργό του Ισραήλ Γιτζχάκ Ραμπίν και τον παλαιστίνιο ηγέτη Γιάσερ Αραφάτ να βάλουν τα θεμέλια για τη δημιουργία ενός ανεξάρτητου παλαιστινιακού κράτους. Στη συμφωνία του Όσλο προβλέπεται με σαφήνεια ότι το τελικό καθεστώς της Ιερουσαλήμ θα καθοριστεί μόνο με διαπραγματεύσεις των δύο αντιμαχόμενων πλευρών.
Με την απόφαση του αυτή λοιπόν ο Τραμπ τινάζει στον αέρα όλες τις προσπάθειες και όλες τις συμφωνίες που έχουν υπογράψει Ισραηλινοί και Παλαιστίνιοι εδώ και 60 χρόνια.

Επίσης ενώνει τους Μουσουλμάνους όλου του κόσμου εναντίον του Ισραήλ σε μια εποχή που τα μίση είχαν καταλαγιάσει.
Όλοι προειδοποίησαν τον Ντόναλντ Τραμπ να μην προχωρήσει σε αυτή την κίνηση.

Η Τουρκία απείλησε να διακόψει τις σχέσεις της με το Ισραήλ. Ο ήπιων τόνων παλαιστίνιος διαπραγματευτής Σάαμπ Έρεκατ ξεκαθάρισε πως με αυτή της την απόφαση η Ουάσινγκτον θέτει τον εαυτό της εκτός οποιασδήποτε διαπραγμάτευσης για την επίτευξη μόνιμης ειρήνης στην περιοχή. Η Χαμάς μιλάει για την έναρξη μίας νέας Ιντιφάντα. Ακόμα και ο βασιλιάς Αμπντάλα της Ιορδανίας, μιας χώρας που έχει υπογράψει ειρηνευτική συμφωνία με το Ισραήλ, κρούει τον κώδωνα του κινδύνου λέγοντας πως αυτή η απόφαση θα δώσει την ευκαιρία στους τρομοκράτες να βρουν ευήκοα ώτα για την ιδεολογία τους.

Είναι επίσης ακατανόητο γιατί ο πρόεδρος μίας από τις πιο ισχυρές χώρες του πλανήτη παραιτείται από κάθε δυνατή προσπάθεια επίλυσης μίας κρίσης που ταλανίζει τη Μέση Ανατολή εδώ και δεκαετίες και έχει στοιχίσει τη ζωή σε εκατοντάδες χιλιάδες ανθρώπους.

Η απόφαση του κ. Τραμπ δημιουργεί πολλά προβλήματα και στη Σαουδική Αραβία, παραδοσιακό σύμμαχο των ΗΠΑ.
Οι Σαουδάραβες έπαιζαν κομβικό ρόλο στην εκπόνηση των τελευταίων αμερικανικών ειρηνευτικών σχεδίων και τώρα είναι έξαλλοι με τον Τραμπ και νιώθουν ότι έχουν στριμωχτεί στη γωνία.

Ας μην ξεχνάμε ότι ο βασιλιάς της Σαουδικής Αραβίας βρίσκεται σε πολύ δύσκολη θέση γιατί είναι ο αυτόκλητος ηγέτης των απανταχού Σουνιτών και το τέμενος Αλ Ακσά στην Ιερουσαλήμ θεωρείται ο τρίτος πιο ιερός τόπος των μουσουλμάνων μετά τη Μέκκα και τη Μεδίνα. Για τον διάδοχο του θρόνου πρίγκιπα Μοχάμεντ μπιν Σάλμαν η απόφαση Τραμπ ήταν πολύ μεγάλο χτύπημα , μια που εκείνος είναι ο διαμεσολαβητής ανάμεσα στους Παλαιστίνιους και τον γαμπρό του Αμερικανού προέδρου Τζάρεντ Κούσνερ που είναι ο απεσταλμένος των Αμερικανών στην περιοχή.

Με την απόφαση του αυτή, σε ένα τόσο ευαίσθητο θέμα, ο Τραμπ έθεσε την Ουάσινγκτον εκτός διαπραγματεύσεων. Το καθεστώς της Ιερουσαλήμ ήταν πάντα μία ωρολογιακή βόμβα και αυτό που φοβόμαστε τώρα είναι ότι ο ανόητος, επιπόλαιος Αμερικανός πρόεδρος μόλις άναψε το φιτίλι.

* Η Οντίν Λιναρδάτου είναι υπεύθυνη διεθνών σχέσεων στο Ποτάμι

Πηγή: Μεταρρύθμιση