28 Απριλίου, 2018

Διακομματική συνεννόηση και εθνική συναίνεση

Γιώργος Κακλίκης

Ομιλία του Γιώργου Κακλίκη στο Κολυμπάρι Χανίων στοπλαίσιο του συνεδρίου με τίτλο «Εθνική συνεννόηση: παρόν και μέλλον»

Με μια ματιά στον ελληνικό περίγυρο είναι εύκολο να αντιληφθούμε ποια είναι θέση της Ελλάδας και τι προβλήματα αντιμετωπίζει.

Με γείτονες απ’ τους οποίους δεν λείπουν οι επιθετικές ορέξεις, με θέση πολύ σημαντική σε ένα περιβάλλον ασταθές αλλά και γεμάτο υποσχέσεις, με φυσικές δυνατότητες να βαδίσει με γρήγορα βήματα μπροστά, με έμψυχο υλικό που, κάθε λίγο, εκπλήσσει με τις επιτυχίες του μακριά από αυτήν, η Ελλάδα είναι μία χώρα με πολλές έγνοιες για την ασφάλειά της αλλά και μια χώρα που μπορεί να υποσχεθεί πολλά. Στον ίδιο της τον εαυτό!

Κι όμως, εκείνο που περιμένει κανείς από ένα τέτοιο χώρο, η ουσιαστική συνεννόηση που θα καταλήγει στη συναίνεση, αχνά και μόνο διακρίνεται στην πολιτική μας ζωή. Γι αυτό και ο κόσμος μας , εμείς οι ίδιοι, αναρωτιόμαστε πολύ συχνά γιατί οι πολιτικές δυνάμεις της Ελλάδας δεν μπορούν να συνεργαστούν και να ομονοήσουν. Όλοι μιλούν για συνεργασία, όλοι ομνύουν στην εθνική συναίνεση αλλά αυτή πλανιέται στον ορίζοντα σαν όραμα αλλά όχι σαν πραγματικότητα.

***
Κανείς δεν διαφωνεί ότι η εθνική συναίνεση θα ανοίξει δρόμους προς τη σταθερότητα, την πρόοδο, την ευημερία, την ασφάλεια. Όταν έρθει όμως η στιγμή οι ιδέες να γίνουν πράξη, νέα εμπόδια υψώνονται για να ανακόψουν κάθε τάση προς την κατεύθυνση της ομαδικής, της ενιαίας φωνής. Μιας φωνής που θα δώσει υπόσταση στην Ελληνική παρουσία στην ταραγμένη περιοχή μας και θα μετατρέψει την Ελλάδα σε σταθεροποιητικό και δυναμικό περιφερειακό παίκτη. Κι αυτά, όχι με επιθυμίες επιθετικής πρωτοκαθεδρίας στα Βαλκάνια και την Ανατολική Μεσόγειο αλλά με πρακτικές, με πολιτικές που εδραιώνουν την ειρήνη, προάγουν τις συνεργασίες και διώχνουν το φάσμα των ιαχών πολέμου και των συγκρούσεων που σήμερα αισθανόμαστε κοντά μας.

Εθνικά θέματα, κυρίες και κύριοι, δεν είναι μόνο αυτά που έχουν σχέση με όσους επιβουλεύονται ελληνικά εδάφη. Θέματα Εθνικής σημασίας είναι και η οικονομία της χώρας, η Παιδεία, η ασφάλεια των πολιτών, η ασφάλεια των πόρων, η υγεία του πληθυσμού, η νεωτερικότητα, ο πολιτισμός. Όλα, κεφάλαια μεγάλης σημασίας που μεγάλες αλλά και μικρές χώρες κατάφεραν να ανυψώσουν σε ύψιστο επίπεδο. Οι συνετοί παίκτες της πολιτικής ζωής αυτών των χωρών μπόρεσαν να συνεννοηθούν και να φτάσουν σε μία ελάχιστη συναίνεση για το συμφέρον του τόπου τους. Το βλέπουμε αυτό σε χώρες της ΕΕ.

***

Πριν δύο περίπου χρόνια κατατέθηκε ένα συγκεκριμένο σχέδιο νόμου στη Βουλή από ένα μικρό κόμμα που αρχηγός τους θα μας μιλήσει απόψε. Ήταν η πρόταση για τη σύσταση ενός Συμβουλίου Εθνικής Ασφάλειας, μία πρόταση που χάραζε γραμμές για μία διακομματική προσέγγιση και συνεννόηση σε θέματα μεγάλης σημασίας για τη χώρα και για τη διατήρησή τους μακριά από τις αρένες των κομματικών συγκρούσεων. Συγκρούσεων που ασφαλώς διασκεδάζουν το κοινό και δίνουν την εντύπωση στους πρωταγωνιστές τους ότι τους προσφέρουν ψήφους.

Η πρόταση πέρασε στη λήθη. Και μόλις πρόσφατα βγήκε ξανά στην επικαιρότητα. Τα σχόλια για αυτήν ήταν ποικίλα. Ακούστηκε μάλιστα πως ένα ακόμα όργανο για τέτοια θέματα είναι περιττό διότι υπάρχει το ΚΥΣΕΑ, υπάρχει το Εθνικό Συμβούλιο Εξωτερικής Πολιτικής, υπάρχει το Συμβούλιο Πολιτικών Αρχηγών. Δεν είπε όμως κανείς ότι το ΚΥΣΕΑ δεν είναι διακομματικό, η ότι το Εθνικό Συμβούλιο Εξωτερικής Πολιτικής είναι ένας χώρος ανταλλαγής χρήσιμων μεν απόψεων αλλά όχι διαμόρφωσης δεσμευτικών προτάσεων. Ούτε ότι το Συμβούλιο Πολιτικών Αρχηγών είναι μία μη θεσμοθετημένη νομοθετικά συνάντηση πολιτικών αρχηγών υπό την προεδρία του αρχηγού του Κράτους. Μία συνάντηση την οποία κάθε πολιτικός αρχηγός έχει τη δυνατότητα να εκμεταλλεύεται ευκαιριακά και χωρίς δέσμευση εμπιστευτικότητας για όσα διαμείβονται σε αυτό.

Οι λεπτομέρειες για τη σύνθεση και τη λειτουργία ενός τέτοιου οργάνου δεν θα μας απασχολήσουν εδώ, κυρίες και κύριοι. Εκείνο που πρέπει να μας απασχολήσει, να μας προβληματίσει, να μας ανησυχήσει, είναι το ταραγμένο μας περιβάλλον και η ανάγκη να πιάσει το κάθε κόμμα στη Βουλή το δικό του κουπί και να το κινήσει συντονισμένα με τα άλλα. Ασυντόνιστες κινήσεις μόνο θόρυβο προκαλούν και καταλήγουν σε απαξίωση και, μερικές φορές, αλίμονο, σε μεγάλες περιπέτειες. Εσωτερικές και, δυστυχώς, εξωτερικές. Μία χώρα που εννοεί πραγματικά να είναι υπολογίσιμη, να ακούγεται η φωνή της, να είναι όχι μόνο σεβαστή αλλά και ασφαλής, οφείλει να είναι προετοιμασμένη απέναντι σε κάθε πρόκληση. Οφείλει να έχει έτοιμα και εφαρμόσιμα σχέδια που δεν θα αποτελούν αντικείμενο διακομματικής διαμάχης αλλά θα είναι αποτέλεσμα διακομματικής συνεργασίας και συναίνεσης. Σχεδιασμός και πράξη είναι ο στόχος.

Σκεφτείτε όχι μόνο τα οφέλη μιας τέτοιας συναίνεσης αλλά και τα πριν από αυτά. Αναλογιστείτε πώς θα κινούνται οι πολιτικοί μας, οι στρατιωτικοί μας, οι διπλωμάτες μας αν γνωρίζουν τις μεγάλες γραμμές τον κύριων τομέων της πολιτικής μας, αν ξέρουν ποιοι είναι οι στόχοι, ποιες οι μέθοδοι και ποιες οι απώτερες βλέψεις της χώρας. Μιας χώρας που, με διακομματική και σε ανώτατο επίπεδο συμφωνία, θα έχει ένα συγκεκριμένο και διαρκώς επικαιροποιημένο Σχεδιασμό Εθνικής Ασφάλειας που θα περιγράφει ξεκάθαρα τους μεγάλους στόχους έχοντας αποκλείσει έτσι την περιστασιακή αντιμετώπιση των προκλήσεων.

Οι διαιρέσεις, οι ψηφοθηρικές κραυγές μπορεί να αποφέρουν, κάποιες στιγμές, κάποια μικρά οφέλη. Ποτέ όμως δεν έφεραν καλό στον τόπο. Αντίθετα, η συναίνεση, η συναίνεση που είναι κρυστάλλινη, ειλικρινής και μακριά από δευτεροβάθμιες σκέψεις, θα προσφέρει πολλά. Όχι σε κάποιους, αλλά στην Ελλάδα.

Όλα αυτά, κυρίες και κύριοι, φοβούμαι πως θα αναμασηθούν πολλές φορές στο μέλλον. Και σε άλλες ημερίδες σαν τη σημερινή δική μας. Εκτός εάν σοβαρές και ισχυρές πολιτικές προσωπικότητες, πολιτικοί που έχουν τη ματιά στη Χώρα και όχι στο κόμμα και τον εαυτό τους, κάνουν το μεγάλο βήμα και δώσουν μορφή θεσμού στη συναίνεση που όλοι έχουμε στο νου αλλά κανένας μας δε βλέπει.-